หลายสิบปีก่อนเราเชื่อเสมอว่าประเทศไทยไม่มีผลกระทบเรื่องแผ่นดินไหว ถึงจะมีไหวบ้างก็เล็กน้อยจนไม่น่ากังวล แต่แล้วความเชื่อทั้งหมดก็ถูกลบล้างจนหมดสิ้น เมื่อเราเริ่มได้รับผลกระทบจากแผ่นดินไหว ความรู้เรื่องรอยเลื่อนของเปลือกโลกชี้ชัดว่าพื้นที่หลายจังหวัดของประเทศไทยอยู่ในพื้นที่เสี่ยงภัยแผ่นดินไหว วันนี้คนไทยนิ่งนอนใจไม่ได้อีกต่อไปแล้ว แผ่นดินไหวเป็นภัยธรรมชาติใกล้ตัว นอกเหนือจากภัยแล้ง อุทกภัย ที่คนไทยคุ้นเคยมาตลอดชีวิต
แผ่นดินไหวเกิดขึ้นได้อย่างไร
สมัยเด็กๆ คุณปู่คุณย่าบอกว่าแผ่นดินไหวเกิดจาก ปลาอานนท์พลิกตัว ชาวกรีกโบราณเชื่อว่าเทพเจ้าโพไซดอน (ไม่ใช่ที่อยู่สุขุมวิท)เป็นผู้ที่ก่อให้เกิดแผ่นดินไหว เทพเจ้าโพไซดอนมีรูปร่างขนาดใหญ่ เมื่อพิโรธก็จะกระทืบเท้า ทำให้เกิดแผ่นดินไหว ชาวฮินดูในประเทศอินเดียเชื่อว่าโลกของเราตั้งอยู่บนถาดทองคำซึ่งวางอยู่บนหลังช้างหลายเชือกติดกัน เมื่อใดที่ช้างเคลื่อนไหว โลกก็จะสั่นสะเทือนทำให้เกิดแผ่นดินไหว ส่วนคนญี่ปุ่นเชื่อกันมาตั้งแต่สมัยโบราณว่า มีปลาดุกยักษ์อยู่ใต้พื้นดิน และเมื่อใดที่ปลาดุกยักษ์พลิกตัวหรือขยับเขยื้อนแต่ละครั้ง ก็จะทำให้เกิดแผ่นดินไหว
ความเชื่อเหล่านี้ได้ถูกลบเลือนไป เมื่อความจริงปรากฎว่าแผ่นดินไหวเป็นปรากฏการณ์การสั่นสะเทือนหรือเขย่าของพื้นผิวโลก เพื่อปรับตัวให้อยู่ในสภาวะสมดุล ส่วนใหญ่แผ่นดินไหวมักเกิดตรงบริเวณขอบของแผ่นเปลือกโลกเป็นแนวแผ่นดินไหวของโลก การเคลื่อนตัวดังกล่าว เกิดขึ้นเนื่องจากชั้นหินหลอมละลายที่อยู่ภายใต้เปลือกโลก ได้รับพลังงานความร้อนจากแกนโลก และลอยตัวผลักดันสู่เปลือกโลกตอนบน ทำให้เปลือกโลกแต่ละชิ้นมีการเคลื่อนที่ในทิศทางต่าง ๆ
พบ! 13 รอยเลื่อน 22 จังหวัดเสี่ยงแผ่นดินไหว
กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เผยรายงาน พบ 13 รอยเลื่อน ใน 22 จังหวัดทั่วประเทศ ที่มีความเสี่ยงต่อการเกิดแผ่นดินไหว ได้แก่
1.เชียงใหม่ 12 อำเภอ
2. เชียงราย 11 อำเภอ
3. แพร่ 7 อำเภอ
4.แม่ฮ่องสอน 5 อำเภอ
5. กำแพงเพชร 3 อำเภอ
6. ตาก 7 อำเภอ
7. น่าน 6 อำเภอ
8. พะเยา 1 อำเภอ
9.พิษณุโลก 2 อำเภอ
10.ลำปาง 5 อำเภอ
11.ลำพูน 3 อำเภอ
12.อุตรดิตถ์ 4 อำเภอ
13.กระบี่ 1 อำเภอ
14.ชุมพร 4 อำเภอ
15.พังงา 5 อำเภอ
16.ระนอง 5 อำเภอ
17.สุราษฎร์ธานี 9 อำเภอ
18.กาญจนบุรี 7 อำเภอ
19.ประจวบคีรีขันธ์ 4 อำเภอ
20.สุพรรณบุรี 1 อำเภอ
21.นครพนม 3 อำเภอ
22.หนองคาย 2 อำเภอ
รวม 106 อำเภอ 308 ตำบล และ1,406 หมู่บ้าน
จะเห็นได้ว่าภัยธรรมชาติจากแผ่นดินไหวได้เข้ามาใกล้ตัวคนไทยทุกคนแล้ว โดยเฉพาะความกังวลที่ว่าหากเกิดสึนามิรุนแรง ก็มีโอกาสพัดพามาถึงกรุงเทพฯที่อยู่ห่างจากชายทะเลแค่ 4 กิโลเมตรกว่า ๆ ดังนั้นคนไทยทุกคนต้องหันมาสนใจเรื่องแผ่นดินไหวเช่นเดียวกับภัยธรรมชาติอื่นๆเช่นกัน
ระดับความรุนแรงของแผ่นดินไหว
มาตราริกเตอร์
ขนาดและความสัมพันธ์ของขนาดโดยประมาณกับความสั่นสะเทือนใกล้ศูนย์กลาง
ริกเตอร์ ความรุนแรง ลักษณะที่ปรากฏ
1 - 2.9 เล็กน้อย ผู้คนเริ่มรู้สึกถึงการมาของคลื่น มีอาการวิงเวียนเพียงเล็กน้อยในบางคน
3 - 3.9 เล็กน้อย ผู้คนที่อยู่ในอาคารรู้สึกเหมือนมีอะไรมาเขย่าอาคารให้สั่นสะเทือน
4 - 4.9 ปานกลาง ผู้ที่อาศัยอยู่ทั้งภายในอาคาร และนอกอาคาร รู้สึกถึงการ สั่นสะเทือน วัตถุห้อยแขวนแกว่งไกว
5 - 5.9 รุนแรง เครื่องเรือน และวัตถุมีการเคลื่อนที่
6 - 6.9 รุนแรงมาก อาคารเริ่มเสียหาย พังทลาย
7.0 ขึ้นไป รุนแรงมากมาก เกิดการสั่นสะเทือนอย่างมากมาย ส่งผลทำให้อาคารและสิ่งก่อสร้างต่าง ๆ เสียหายอย่างรุนแรง แผ่นดินแยก วัตถุบนพื้นถูกเหวี่ยงกระเด็น
มนุษย์ที่คิดว่าตัวเองยิ่งใหญ่เอาชนะธรรมชาติได้ วันนี้โลกได้สั่งสอนให้เรารู้แล้วว่าแท้จริงแล้วเราไม่อาจเอาชนะธรรมชาติได้เลย หน้าที่ของเราคืออยู่ร่วมกับธรรมชาติอย่างสงบสุข ปรับตัวให้สอดคล้องกับธรรมชาติ ไม่ใช่ปรับธรรมชาติให้สอดคล้องกับความต้องการกิเลสตัณหาของตัวเอง
โลกอยู่ไม่ได้ เราก็อยู่ไม่ได้ ที่สำคัญ มนุษย์อยู่ไม่ได้ถ้าไม่มีโลก แต่โลกอยู่ได้โดยไม่มีมนุษย์
(ข้อมูลจาก วิกิพีเดีย / voice tv / คมชัดลึก )
